In tennis hoor je het vaak: “Het werd mentaal beslist.” En ja, het mentale gedeelte is belangrijk. Soms zelfs doorslaggevend. Maar juist omdat het mentale aspect zo’n grote rol speelt, wordt er ook vaak de verkeerde conclusie aan verbonden. Veel spelers en analisten behandelen mentaliteit alsof het een los onderdeel is. Alsof je met een paar mentale tools, trucjes of inzichten ineens beter bestand bent tegen druk.
Dat is een misvatting. Mentale kracht staat niet op zichzelf. Het is geen afzonderlijke vaardigheid die je kunt trainen zonder rekening te houden met de rest. In tennis werkt het mentale gedeelte alleen optimaal wanneer het onderdeel is van een totaalplaatje.
De basis van mentale kracht ligt bij je skills. En dan gaat het niet om hoe technisch “mooi” een slag is, maar om hoe betrouwbaar die is. Kun je een bepaalde bal spelen wanneer je daar bewust voor kiest? Kun je dat ook blijven doen wanneer het spannend wordt?
Een speler die écht mentaal sterk is, hoeft niet na te denken over de uitvoering van een gekozen shot. Die vertrouwt erop dat het lichaam doet wat het moet doen. Dat vertrouwen ontstaat niet op het moment zelf, maar in de training. Door herhaling, door routine en door het opbouwen van een spel dat past bij jouw mogelijkheden.
Zonder dat fundament wordt mentale training al snel symptoombestrijding. Je kunt nog zo goed ademen of positief denken, maar als je diep vanbinnen twijfelt aan je eigen slagen, zal die twijfel op belangrijke momenten altijd boven komen.
Forceren wordt vaak gezien als een mentaal probleem. Maar in de praktijk is het meestal het gevolg van onzekerheid. Spelers gaan harder slaan, sneller spelen of risico nemen omdat ze het gevoel hebben dat ze “iets moeten doen”.
Spelers die kunnen vertrouwen op hun skills, hoeven dat niet. Zij accepteren dat punten soms langer duren. Ze blijven binnen hun eigen spelpatronen. En juist daardoor oogt hun spel rustiger wanneer de druk toeneemt.
Mentale rust ontstaat niet doordat je jezelf vertelt dat je rustig moet blijven. Die rust ontstaat omdat je weet dat je spel standhoudt.
Mentale kracht betekent niet dat je ineens beter speelt op belangrijke momenten. Het betekent dat je niet inzakt. Dat je je normale niveau blijft halen wanneer het spannend wordt.
Dat zie je bij spelers die gewend zijn aan druk. Door ervaring en routine herkennen ze situaties. Ze weten wat werkt en wat niet. Daardoor hoeven ze minder te improviseren en maken ze minder impulsieve keuzes.
Die voorspelbaarheid in je eigen spel is geen beperking, maar juist een kracht. Het geeft houvast. En houvast is essentieel wanneer de spanning stijgt.
Een onderdeel dat vaak vergeten wordt in mentale analyses, is het fysieke aspect. Vermoeidheid heeft directe invloed op concentratie en besluitvorming. Naarmate een wedstrijd langer duurt, worden keuzes sneller en minder doordacht.
Dat zie je terug in gehaast spel, slechter voetenwerk en slagen die niet meer vanuit balans worden gespeeld. Spelers forceren of gaan juist passief spelen. Ook dit wordt vaak mentaal genoemd, terwijl de oorzaak vaak fysiek is.
Een fitte speler kan technisch correct blijven spelen, ook onder vermoeidheid. Daardoor blijft het vertrouwen intact. En wanneer dat vertrouwen er is, blijft ook de mentale rust behouden.
Het mentale gedeelte van tennis is belangrijk, daar bestaat geen twijfel over. Maar mentale kracht is geen losstaande factor die je kunt trainen zonder aandacht voor de rest. Het is het resultaat van goed ontwikkelde skills, fysieke weerbaarheid, routine en vertrouwen.
Wie mentaal sterker wil worden, moet dus verder kijken dan alleen het mentale. Kun je vertrouwen op je slagen? Zijn je patronen duidelijk? Is je lichaam in staat om je spel vol te houden tot het einde?
Wanneer dat totaalplaatje klopt, wordt mentale kracht geen probleem dat opgelost moet worden, maar een logisch gevolg van voorbereiding. En precies daar ligt het verschil tussen spelers die bezwijken onder druk en spelers die hun niveau halen wanneer het erop aankomt.
Erg leuk aan de tennisvakanties van Twit, zowel op Mallorca als op Kreta, is dat je zes dagen achter elkaar intensief bezig bent met alle facetten van je spel. Het team van Twit Tennis is zich bewust van het risico van grote beloftes. Daarom belooft Twit geen wonderen, maar wel dit: het fundament van iedere deelnemer wordt versterkt!
Je krijgt concrete, toepasbare inzichten mee. Inzichten die ervoor zorgen dat je gedurende de tennisreis een completere en sterkere speler wordt.